Zo maak je zelf een zwevend nachtkastje van multiplex
Een nachtkastje dat aan de muur hangt, maakt een slaapkamer meteen rustiger. De vloer blijft vrij, stofzuigen gaat makkelijker en het bed lijkt wat lichter in de ruimte te staan. Je kunt zo’n kastje kopen, maar zelf maken van multiplex is goed te doen en je bepaalt dan precies hoe breed, diep en hoog het wordt. In dit stuk lees je hoe je het aanpakt, van het ontwerp tot het ophangen. Je hebt geen werkplaats nodig, een decoupeerzaag of cirkelzaag, een boormachine en wat geduld zijn genoeg.
Waarom multiplex zo goed werkt
Multiplex bestaat uit dunne lagen hout die kruislings op elkaar zijn gelijmd. Daardoor is het sterk en trekt het weinig krom, ook in een slaapkamer waar de temperatuur ‘s nachts zakt. Een ander voordeel is de zijkant. Die gelaagde rand ziet er strak en eerlijk uit, je hoeft hem niet weg te werken met een kantenband. Veel mensen vinden juist die streepjes het mooiste deel van het kastje.
Let bij het kopen wel op de kwaliteit. Goedkoop multiplex heeft soms holtes in de binnenlagen, die je pas ziet als je zaagt. Berken multiplex is vaak gelijkmatiger en heeft een lichte, egale kleur. Voor een nachtkastje is een dikte tussen de 15 en 18 millimeter prima: stevig genoeg om te schroeven en niet zo zwaar dat het ophangen lastig wordt.
Het ontwerp bepalen
Begin met kijken hoe je het kastje gaat gebruiken. Wil je alleen een plek voor je telefoon en een boek, dan volstaat een open plankje met een opstaande rand. Wil je ook een la of een vak om spullen uit het zicht te houden, dan wordt het een kistje met een klep of een lade.
Een paar dingen om op te letten:
- De bovenkant ligt bij voorkeur ongeveer op dezelfde hoogte als je matras, of iets hoger. Dan pak je makkelijk iets vanuit bed.
- Maak het niet te diep. Een nachtkastje dat ver uitsteekt, loop je ‘s nachts tegen aan.
- Denk aan je telefoonlader. Een gat in de achterwand of een uitsparing in de bodem voor het snoer scheelt een hoop gedoe.
- Kijk waar het stopcontact zit, zodat de kabel niet dwars over de muur loopt.
Teken het kastje uit op papier, met de maten van elk onderdeel. Houd rekening met de dikte van het plaatmateriaal: als de zijwanden tussen boven- en onderblad komen, worden de zijwanden korter dan de totale hoogte.
Wat heb je nodig
- Een plaat multiplex, of een paar restjes als je die hebt liggen
- Houtlijm en schroeven die korter zijn dan twee keer de plaatdikte
- Schuurpapier in een paar korrels
- Olie, was of lak voor de afwerking
- Een stevige ophangmethode, daarover verderop meer
- Eventueel een kabeldoorvoer en een paar meubelknopjes
Aan materiaal ben je meestal een paar tientjes kwijt. Veel bouwmarkten zagen de onderdelen op maat als je een lijstje meeneemt, wat een stuk scheelt in de precisie.
Zo bouw je het kastje
- Zaag alle onderdelen op maat. Zaag je zelf, gebruik dan een geleider of een rechte lat met lijmtangen, zodat de zaagsnede recht blijft.
- Schuur alle randen licht, vooral de zichtzijden. Multiplex kan aan de rand gaan rafelen.
- Boor de schroefgaten voor. Doe je dat niet, dan kan het multiplex splijten, juist in de randen.
- Zet de kast droog in elkaar, zonder lijm, om te zien of alles past.
- Haal hem weer uit elkaar, breng lijm aan en schroef alles vast. Controleer met een winkelhaak of de hoeken haaks zijn.
- Veeg overtollige lijm direct weg met een vochtige doek. Gedroogde lijm neemt geen olie op en blijft als vlek zichtbaar.
- Laat de lijm goed drogen voordat je verder gaat.
Wat vaak misgaat is de achterwand. Als die precies even groot is als de buitenmaat, zie je de rand van opzij. Wil je het strak, laat de achterwand dan iets inspringen of laat de zijwanden er een paar millimeter overheen lopen.
Ophangen zonder dat het gaat hangen
Een zwevend kastje moet stevig vastzitten, want je leunt er ‘s nachts toch eens op of zet er een glas water op. De ophanging is daarom het belangrijkste onderdeel.
Kies de juiste methode
Een veelgebruikte oplossing is een zogenaamde Franse lat: twee stroken hout met een schuine kant van ongeveer 45 graden. De ene strook schroef je op de muur, de andere aan de achterkant van het kastje. Het kastje haak je erover en het trekt zichzelf tegen de muur aan. Onzichtbaar en heel stevig.
Een alternatief zijn verborgen plankdragers, stalen pennen die in de muur worden geschroefd en in gaten in het kastje schuiven. Die werken vooral goed bij een dichte, massieve bodem.
Let op de muur
Een stenen muur vraagt om andere pluggen dan een gipswand. In gipsplaat heb je hollewandpluggen nodig, of je schroeft in een regel achter de plaat. Gebruik een leidingzoeker voordat je boort, want naast een bed lopen vaak leidingen naar stopcontacten en schakelaars.
Afwerken voor een mooi resultaat
Schuur het kastje na afloop nog een keer met fijn schuurpapier. Een matte olie houdt de lichte kleur van berken multiplex het mooist, lak geeft meer bescherming tegen kringen van glazen. Wil je kleur, dan kun je alleen de voorkant schilderen en de zijkanten blank laten, zodat de gelaagde rand zichtbaar blijft.
Vind je het leuk om met restmateriaal aan de slag te gaan, dan is barkrukken van steigerhout maken een mooie volgende klus.
Tot slot
Een zwevend nachtkastje van multiplex is een overzichtelijke klus met een resultaat dat er verzorgd uitziet. Neem de tijd voor het ontwerp, boor je gaten voor en besteed extra aandacht aan de ophanging. Dan heb je een kastje dat precies bij jouw bed past en jaren meegaat.